ویلهلم اوده و کشف‌های او در دنیای هنر

او هنرمند یا منتقدی در معنای سنتی نبود. او شکارچی استعدادها بود. ویلهلم اوده (Wilhelm Uhde) جمع‌آورنده آلمانی و متخصص هنر، که در اوایل قرن بیستم در پاریس زندگی می‌کرد. نام او به اندازه پیکاسو یا ماتیس شناخته نیست، اما او بود که هنرمندانی را به دنیا معرفی کرد که هنر رسمی آن‌ها را خوار می‌دانست: هنرمندان نابغه، هنرمندان ابتدایی، «رنگارنگ‌های یکشنبه‌ها». اوده با پول و اعتبار خود و در طول جنگ حتی با جان خود ریسک می‌کرد تا نشان دهد که گений می‌تواند در یک اتاقک فقیرانه زندگی کند و روی کاغذ نقاشی کند. به لطف او ما سوفی از سانلس، آنری روسو، کامیل بومبوآ را می‌شناسیم. بیایید بفهمیم که او کی بود و چگونه کشف‌های خود را انجام می‌داد.

شغل و عشق اولیه: پیکاسو

ویلهلم اوده در سال ۱۹۰۴ در یک خانواده یهودی ثروتمند در آلمان به دنیا آمد. او حقوق خواند، اما برای هنر ترک کرد. در سال ۱۹۰۴ به پاریس نقل مکان کرد، جایی که یک فروشگاه کوچک نقاشی باز کرد. او یکی از اولین کسانی بود که آثار پابلو پیکاسو را خرید، هنوز قبل از آنکه او مشهور شود. اوده دوره‌های آبی و کوبیسمی‌های طبیعت بی‌جان پیکاسو را خریداری کرد. در سال ۱۹۰۸ او نمایشگاهی از آثار پیکاسو در گالری خود برگزار کرد. آیا این یک موفقیت تجاری بود؟ نه، بیشتر یک ریسک بود. اما اوده به پسر خود ایمان داشت. بعداً پیکاسو ستاره جهانی خواهد شد، اما اوده در سایه باقی خواهد ماند، اما او ناراحت نبود.

کشف هنر ناب: آنری روسو

در سال ۱۹۰۸ اوده آثار آنری روسو، یک گمرک‌بان که در بازنشستگی شروع به نقاشی کرد، را در نمایشگاه دید. روسو به عنوان یک دیوانه شناخته می‌شد، آثار او مورد تمسخر قرار می‌گرفت. اوده قدرت آن‌ها را دید: فقدان دیدگاه، فرم‌های ابتدایی، اما صداقت بی‌نظیر. او چندین نقاشی روسو، از جمله «بانوی خواب‌آلود زعفرانی» را خریداری کرد. به لطف حمایت اوده، روسو توسط پیشروان (پیکاسو یک مهمانی در او را برگزار کرد) دیده شد. اوده اولین کتابچه درباره روسو نوشت. از آن زمان «گمرک‌بان» به عنوان یک کلاسیک شناخته می‌شود.

سوفی از سانلس: خدمتکار نابغه

داستان اصلی اوده، ملاقات با سوفی لوئی است. در سال ۱۹۱۲، او در سانلس زندگی می‌کرد و برای ناهار به خانه همسایگان رفت و نقاشی‌ای روی دیوار دید: سیب‌ها، انگورها، برگ‌های عجیب. صاحب خانه گفت که این نقاشی را خدمتکار خانه که جارو می‌کشید، کشیده است. اوده سوفی را پیدا کرد، آثار دیگری را دید و شگفت‌زده شد. او آثار او را خریداری کرد و برای رنگ‌ها پول داد. سوفی می‌گفت: «او می‌دانست که فرشتگان با من صحبت می‌کنند». اوده نمایشگاه‌هایی برگزار می‌کرد، اما موفقیت به او رسید زمانی که سوفی دیوانه شده بود. با این حال، او او را در بیمارستان نیز نگذاشت و هزینه درمان را پرداخت. پس از مرگ هنرمند، او تلاش کرد تا توانایی او را به رسمیت بشناسد. امروز آثار او در لوور آویخته‌اند.

کامیل بومبوآ و دیگر «آوازگویان قلب مقدس»

اوده متوقف نشد. او در سراسر فرانسه به دنبال هنرمندان ناب می‌گشت که هرگز در آکادمی‌ها آموزش ندیده بودند. کامیل بومبوآ (Camille Bombois) را کشف کرد — یک جنگل‌بان سابق که زنان و اسب‌های قوی می‌کشید. لوئی وینو (Louis Vivin) — یک پستچی، نویسنده‌ای از مناظر شهری. آنری بوچان (André Bauchant) — یک باغبان که صحنه‌های کتاب مقدس را به سبک ابتدایی می‌ساخت. اوده این گروه را «نوازندگان قلب مقدس» نامید. در سال ۱۹۲۸ او نمایشگاهی به نام «ابتدایی‌های مدرن» در پاریس برگزار کرد. عموم مردم خندیدند، منتقدان سرزنش می‌کردند، اما اوده می‌دانست که این هنرمندان آینده هستند.

مهاجرت اجباری و نجات مجموعه

در سال ۱۹۳۹ جنگ جهانی دوم شروع شد. اوده یهودی بود و تهدید به اخراج داشت. او از پاریس فرار کرد. بخشی از مجموعه او توسط نازی‌ها توقیف شد، اما بسیاری از نقاشی‌ها را موفق شد بیرون برده یا در خانه دوستان خود مخفی کند. در مهاجرت او به نوشتن مقالات درباره هنر ناب ادامه داد. پس از جنگ به پاریس بازگشت، اما گالری او تخریب شد. او در سال ۱۹۴۷ در حالی که تقریباً فراموش شده بود، مرد. اما کشف‌های او از او زنده ماندند.

تأثیر بر هنر مدرن

اوده یکی از اولین کسانی بود که ارزش هنر ناب را از نظر نظری توجیه کرد. او با مدرن‌ها که نیاز به آموزش آکادمیک داشتند، دعوا می‌کرد. او ثابت کرد که صداقت و دیدگاه می‌تواند مهم‌تر از تکنیک باشد. امروز هنر ناب در موزه‌های سراسر جهان پذیرفته شده است. به لطف اوده، ما می‌دانیم که شاهکارها همیشه در آکادمی‌ها به وجود نمی‌آیند.

اوده و سینما

در سال ۲۰۰۸ فیلمی به نام «سوفی» (réalisé par Martin Provost) منتشر شد، جایی که اوده توسط بازیگر آلمانی اولریخ توکر نقش او را بازی کرد. این فیلم جایزه سزار را دریافت کرد و نشان داد که چگونه اوده سوفی را از فراموشی نجات داد.

کشف اصلی اوده: هنر بدون قوانین

کشف اصلی اوده نه هنرمندان خاص، بلکه اصل است: هنر می‌تواند توسط هر کسی ایجاد شود که توسط شور درونی هدایت می‌شود. او دروازه‌ای به دنیایی باز کرد که در آن بین حرفه‌ای و آماتور هیچ مرزی نیست. این میراث اوست.

Permanent link to this publication: